Artikel Stedebouw & Architectuur
Bron: artikel Stedebouw & Architectuur door Roy Cornelissen en Mathijs van Mullekom
Fasering gebiedsontwikkeling Oirschot legt koppelkansen bloot
Een gebiedsontwikkeling in Middelbeers (gemeente Oirschot) laat zien hoe fasering niet alleen noodzakelijk is, maar ook nieuwe kansen blootlegt. Projectleider Roy Cornelissen en adviseur stedenbouw Mathijs van Mullekom (beide Accent adviseurs | a movares company) begeleiden het langlopende traject en navigeren daarbij tussen ambities, praktische uitdagingen en nieuwe inzichten.
Deze gebiedsontwikkeling in Middelbeers in Brabant bereikt binnenkort een eerste mijlpaal met de opening van het zelfvoorzienende Kindcentrum de Vliertuin. Accent adviseurs is hier al sinds 2018 actief, met de nodige stappen en beslissingen die al zijn en nog moeten worden genomen. Nu is het de beurt aan de verdere ontwikkeling van Sportpark de Klep. Daarbij kijken Cornelissen en Van Mullekom naar de wensen van de primaire gebruikers van het sportpark, de sportverenigingen, van de gebruikers van het nieuwe kindcentrum en van de omwonenden in de directe omgeving.
In opdracht van de gemeente Oirschot onderzoekt Accent adviseurs de bredere stedenbouwkundige analyse van de integratie van school, sportpark en parkeervoorzieningen in een groene omgeving. Waar de verschillende functies oorspronkelijk samen zouden landen in dit gebied, met het streven naar toegevoegde waarde, is besloten om onderwijs met kinderopvang niet volledig te integreren met de sport. Want past het basisonderwijs wel in een gebouw waar ’s avonds voetballers een biertje drinken? Ook technische kwesties, zoals de energietransitie en netcongestie, konden niet goed worden samengevoegd. Anderzijds kunnen de leerlingen wel weer van de sportvelden gebruikmaken.
Slimme combinaties
“Door de ontwikkeling van de Vliertuin werd wel het contrast tussen de school en het sportpark met alle voorzieningen groter”, vertelt Van Mullekom. “Daardoor is uiteindelijk besloten de projecten grotendeels uit elkaar te trekken en tussentijds een mini-gebiedsvisie te maken. Nu is het vervolg met de andere gebruikers aan de orde.”
De nieuwe gebiedsvisie moet alle partijen inclusief de gemeente in verschillende fasen betere perspectieven gaan bieden. Cornelissen: “We gaan onderzoeken of we op een slimme en efficiënte manier gedeelde functies kunnen samenvoegen. Uiteindelijk leveren we een gebiedsvisie op die door de gemeente als handelingskader voor besluiten op de korte en ook op de lange termijn kan worden gebruikt.”
Ondertussen verschilt de resterende levensduur van de nog bestaande gebouwen; het ene is al ‘op’, het andere gaat misschien nog een aantal jaren mee. Cornelissen: “Naast het stedenbouwkundig handelingskader kijken we ook met een schuin oog naar financiële dragers om de plannen mogelijk te maken. Zijn er bijvoorbeeld middelen vanuit het accommodatiebeleid om sportverenigingen te privatiseren? Zo ja, dan kan dat een vliegende start geven aan de ontwikkelingen.”
Momentum
De hele puzzel wordt nu gelegd door Accent adviseurs in de overtuiging dat je door bundeling van veel functies een toekomstbestendige ontwikkeling realiseert, in plaats van het missen van koppelkansen wanneer je per vereniging aan de slag gaat. Het wordt dus zaak om gedragen oplossingen te ontwikkelen, met veel waarde voor de toekomst. Betrokkenen gaan dan voelen dat er echt iets aan het ontstaan is, zodat zij op één lijn komen en er momentum ontstaat.
Beide adviseurs werken hierbij vanuit een hoger abstractieniveau en een fictieve, ideale wereld naar een gebiedsvisie met stedenbouwkundige plannen en duiken vervolgens steeds verder de inhoud in. Van Mullekom: “Onze opdracht is geslaagd als we een visiedocument hebben opgesteld dat de gemeente gebruikt voor haar handelingsperspectief. Een inspiratiedocument over wat er in dat gebied mogelijk is voor zowel de gemeente, als voor verenigingen en omwonenden.”
Investeringsvolume
Het is dus aan Accent adviseurs om een stevig document op te stellen met een goede verhaallijn, waar de gemeente echt mee vooruit kan. Oirschot wil immers zorgen voor een goede en gezonde leefomgeving, terwijl andere partijen vaker de neiging hebben snel naar de bebouwing te kijken. De stap van een stedenbouwkundig plan naar een goed ruimtelijk ontwerp van het openbare gebied is daarbij cruciaal. En daar staat Accent adviseurs voor. Daarom vragen Cornelissen en Van Mullekom zich altijd af waaróm ze iets doen en kijken ze vooral naar de eindgebruiker.
Neem de grote voetbalvereniging: die is cruciaal voor de leefbaarheid, dus moet je die zo goed mogelijk faciliteren. “Hoeveel dat uiteindelijk mag kosten”, zegt Cornelissen, “is niet aan ons. Maar als wij dat opdelen in kleinere posten, rekening houdend met zaken als privatisering, vrijwilligerswerk en jaarlijkse subsidies, worden de bedragen al beter behapbaar en in een ander perspectief gezet. Dan wordt de gemeente niet overdonderd door het investeringsvolume.”
“Zo is het voor Accent adviseurs een integraal proces, waarbij we samen met de gemeente een plan ontwikkelen met oog en aandacht voor belangen van alle stakeholders in het gebied. De wensen op basis van de diverse stromingen leken daarbij op papier heel ‘hard’, , maar bleken in de praktijk veel genuanceerder te liggen. Vertraging ligt dan op de loer, maar ook verdieping en verbetering. En dat op basis van een fasering in behapbare projecten, waardoor er meer overzicht ontstaat en er betere besluiten kunnen worden genomen.”
Lees het inkijkexemplaar
Benieuwd naar het gehele magazine? Bekijk hier het inkijkexemplaar.
